Katechetyka specjalna

Katechetyka specjalna jest nauką zajmującą się refleksją naukową nad katechezą specjalną ludzi niepełnosprawnych umysłowo, fizycznie, opierając się o dokumenty Kościoła, korzysta z psychologii, pedagogiki.

Troska o człowieka chorego i starszego wiekiem jest obowiązkiem każdego duszpasterza. W jego gestii leży podjęcie decyzji, co do odprawienia Mszy św. w domu chorego. W takiej sytuacji duszpasterz może odprawić Najświętszą Ofiarę jako Mszę obrzędową podczas udzielania Wiatyku i sakramentu namaszczenia chorych, ale także w czasie przedłużającej się choroby lub słabości, by w ten sposób złączyć niedomogi choroby i krzyże wieku starczego z ofiarą Pana Jezusa i nadać im znaczenie zbawcze.

Jaki powinien być nauczyciel i czym powinna się charakteryzować jego osobowość? Na to pytanie stara się odpowiedzieć w Listach do młodego nauczyciela Maria Grzegorzewska. Lektura tego dzieła jest cennym źródłem do wielu inspiracji, które można przeszczepić na grunt szkoły współczesnej.

W ostatnich latach coraz częściej i głośniej mówi się na temat dzieci z zaburzeniami autystycznymi. Ludzie, którzy stykają się z takimi dziećmi mówią o nich, że są „inne", pełne tajemnic.

Osoby niepełnosprawne intelektualnie całe swe życie przeżywają w wierze swoich rodziców. To głównie na rodzicach spoczywa ciężar pełnego przejęcia na siebie obowiązków związanych z wtajemniczeniem chrześcijańskim.

Maria Grzegorzewska w „Listach do młodego nauczyciela" pisała, że choć wykształcenie i przygotowanie do zawodu jest sprawą wielkiej wagi, to jednak formalny stopień wykształcenia nie decyduje o wartości pracy nauczyciela.

W przekazywaniu treści religijnych istnieje ta trudność, że dziecko nie może tego, o czym słyszy obejrzeć, dotknąć, tak jak ma to miejsce na innych zajęciach szkolnych, gdzie dziecko, ucząc się np. o roślinach czy zwierzętach domowych może je obserwować i dotknąć. Dlatego tak istotną, wręcz nieodzowną sprawą jest stosowanie na lekcji religii właściwie dobranych i skonstruowanych pomocy dydaktycznych, które pomogą przybliżyć rzeczywistość niedostępną zmysłami.

Katecheza specjalna z uwagi na niski poziom rozwoju umysłowego i rozmaite zaburzenia psychiczne dzieci, wymaga od katechety stosowania odmiennych niż w szkołach masowych metod przekazu katechetycznego.

We wszystkich przytoczonych wcześniej tekstach z Biblii i nauczania Kościoła przewija się nakaz naszej aktywności, podejmowania działań na rzecz formacji religijnej osób z niepełnosprawnością.

Katechizacja jest jedną z podstawowych form oddziaływania religijnego. Do polskich szkół katecheza wróciła w wymiarze 2 godzin tygodniowo w roku szkolnym 1990/91 na mocy ustawy zatwierdzonej przez Sejm RP dnia 7 września 1990 r.

Sobór Watykański II w Deklaracji o wychowaniu chrześcijańskim stwierdza, że wszyscy ludzie mają niezbywalne prawo do takiego wychowania, które jest dostosowane do ich wrodzonych właściwości.